Przejdź do treści

Sferia dogadała się z rządem w sprawie pasma 800 MHz

Data: 2013-08-16 11:10:00
Pavel Ignatov / Photogenica

Sferia otrzyma nowe pasmo do ultraszybkiego internetu z zakresu 800 MHz, który pod koniec tego roku ma być przedmiotem aukcji. To efekt ugody jaką Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji zawarło ze spółką, która groziła państwu polskiemu arbitrażem międzynarodowym, nie mogąc efektywnie wykorzystywać częstotliwości komórkowych przyznanych jej kilka lat wcześniej przez regulatora.  W zamian za to inwestorzy Sferii wycofali roszczenia względem państwa polskiego z Międzynarodowego Trybunału Arbitrażowego w Paryżu.

Umowa została zawarta 16 lipca 2013 r. i uzyskała statut prawnie wiążącej z dniem 5 sierpnia 2013 r. Rezerwacja na nowy zakres częstotliwości będzie obowiązywała do 31 grudnia 2018 roku, zaś spółka nie będzie ubiegać się o żadne częstotliwości z zakresu dywidendy cyfrowej do końca 2015 roku. Zgodnie z warunkami ugody, Sferia uzyska zmianę posiadanej częstotliwości, a jej właściciele wycofali roszczenia względem państwa polskiego z Międzynarodowego Trybunału Arbitrażowego w Paryżu, w ktorych domaglai się 1,5 mld zł odszkodowania. Jednocześnie prezes UKE Magdalena Gaj została zobowiązana do dokonania zmiany rezerwacji z pasma 824-830 MHz oraz 869-875 MHz na pasmo 816-821 MHz oraz 857-862 MHz.

Sprawa sięga korzeniami do 31. grudnia 2003 roku, kiedy to ówczesny prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty (URTiP) wydał na korzysć Sferii decyzję o rezerwacji częstotliwości w zakresie 838 MHz-843 MHz oraz 883 MHz-888 MHz, przeznaczonych do wykorzystywania w stacjonarnej sieci telefonicznej na obszarze RP, do dnia 31. grudnia 2018 roku. W związku ze stwierdzeniem występowania szkodliwych zakłóceń rezerwacja ta została następnie zmieniona na podstawie decyzji Prezesa URTiP z 20. października 2005 roku (zakres 838-843 MHz oraz 883-888 MHz zmieniono na zakres 824-830 MHz oraz 869-875 MHz; zakres ten spółka użytkuje obecnie). Od momentu kolejnej zmiany decyzji - 19. marca 2009 roku - Sferia ma prawa do wykorzystywania przyznanych jej częstotliwości zarówno w służbie stałej jak i ruchomej. Jednocześnie UKE odmawiało wydania pozwoleń radiowych w oparciu o powyższą decyzję z uwagi na to, że wykonywanie tej decyzji przez Sferię generowałoby zakłócenia w paśmie częstotliwości radiowych obejmującym dywidendę cyfrową oraz częstotliwościach przeznaczonych w UE do wykorzystywania przez system GSM-R, co stanowiłoby realne zagrożenie dla bezpieczeństwa transportu kolejowego.

Niemożność efektywnego wykorzystania posiadancyh częstotliwości spowodowła, że właściele Sferii - spółki prawa cypryjskiego Juvel Ltd i Bithell Holdings Ltd - podjęli kroki prawne przeciwko rządowi RP. W listopadzie 2011 poinformowali oni rząd RP, że zamierzają zaskarżyć w ich ocenie niezgodne z prawem decyzje Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej do Trybunału Arbitrażowego w Paryżu. Przedmiotem sporu była niemożność efektywnego korzystania przez Sferię z częstotliwości radiowych w paśmie 850 MHz, na którym Sferia chciałaby budować sieć LTE. Wartość przedmiotu sporu oszacowano na kwotę 475,2 mln dolarów, czyli 1,5 mld zł. Inwestorzy zastrzegli, że jeżeli w ciągu sześciu miesięcy od dnia notyfikacji sporu polubowne negocjacje nie doprowadzą do jego rozstrzygnięcia, skorzystają z prawa wszczęcia arbitrażu inwestycyjnego.

W 2012 roku resort cyfryzacji, po szczegółowej analizie dokumentów i decyzji wydanych w stosunku do Sferii, zwrócił się do Sferii o doprecyzowanie wysokości dochodzonych roszczeń oraz o informacje dotyczące sposobu określenia domniemanej szkody. Ewentualne prowadzenie rozmów ugodowych wymagało bowiem między innymi stanowiska strony co do oczekiwanych rekompensat. MAC otrzymał stosowne informacje pod koniec 2012 roku (dokładnie 7. listopada 2012 roku), w związku z czym przeprowadzona została gruntowna analiza przedstawionych przez Sferię okoliczności i argumentów, a w szczególności możliwości polubownego rozwiązania sporu.

Na początklu maja tego roku  właściciele Sferii skierowali wniosek o arbitraż w sporze z RP do Trybunału Arbitrażowego Międzynarodowej Izby Handlowej w Paryżu. Wniosek został złożony na podstawie polsko-cypryjskiej umowy o wzajemnej ochronie inwestycji z 1992 roku. Z uwagi na ochronę ważnych praw oraz interesów Skarbu Państwa MAC upoważniło Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa do wykonywania zastępstwa procesowego RP przed Trybunałem oraz przygotowując się do ewentualnego postępowania wskazało arbitra do składu orzekającego.

Minister Administracji i Cyfryzacji jako minister właściwy do spraw łączności został wyznaczony do prowadzenia tego postępowania ze strony rządu RP. MAC dokonał analizy argumentacji dotyczącej przedmiotowej sprawy zarówno pod kątem wejścia w spór, jak również możliwości ugodowego rozstrzygnięcia tego problemu, mając na celu znalezienie rozwiązania, które będzie minimalizować negatywne skutki dla Skarbu Państwa.

Przeprowadzone zostały niezależne ekspertyzy mające na celu oszacowanie wartości roszczeń w sporze inwestycyjnym, a także niezbędne ekspertyzy merytoryczne. Ekspertyzy te wykazały, że:

- Problem związany z możliwością wykonywania działalności przez Sferię z wykorzystaniem przydzielonych Spółce zakresów częstotliwości tkwi już w pierwotnym przydziale częstotliwości tj. w decyzji z dnia 31 grudnia 2003 r.  o czym może świadczyć chociażby fakt konieczności zmiany tej decyzji z uwagi na występujące zakłócenia w pracy sieci GSM.

- Przyznanie jednak Sferii decyzją z dnia 20 października 2005 r. niezharmonizowanego międzynarodowo pasma powoduje w chwili obecnej poważne problemy przy wydawaniu dla Sferii pozwoleń radiowych, ponieważ w większości przypadków Prezes UKE - w procesie koordynacji międzynarodowych - otrzymuje stanowisko państw sąsiednich o braku zgody bądź zgodę po warunkiem.

- Decyzja UKE z marca 2009 r., którą została dopuszczona ruchomość z dzisiejszego punktu widzenia nie powinna była nigdy mieć miejsca. Należy jednak zauważyć, iż pierwotnie Prezes UKE wydał decyzję odmowną, jednak WSA uchylił tą decyzję Prezesa UKE i nakazał mu wydanie decyzji pozytywnej dla Sferii, dopuszczającej służbę ruchomą.

- Podzakres częstotliwości przyznany Sferii znajduje się w niedalekim sąsiedztwie zakresu częstotliwości przeznaczonego do wykorzystania w systemie GSM-R, który jest wdrażany w krajach UE dla zapewnienia interoperacyjności systemu kolei. Separacja pomiędzy częstotliwościami wykorzystywanymi przez Sferię a częstotliwościami GSM-R jest niewystarczająca do wykluczenia groźby powstawania zakłóceń w pracy systemu GSM-R w sytuacji wydania dla Sferii (w chwili obecnej) pozwoleń i wybudowania przez Spółkę sieci na terenie całego kraju.

- Wydanie obecnie dla Sferii pozwoleń radiowych na przyznane, problematyczne częstotliwości, kiedy system GSM- R jeszcze nie powstał (przypuszczalnie może powstać za 2-3 lata), może spowodować, iż podmiot ten rozpocznie inwestycje oraz świadczenie usług. Docelowo skutkowałoby to, po uruchomieniu GSM-R koniecznością wyłączenia sieci Sferia i roszczeniami do Skarbu Państwa  o odszkodowanie. Ponadto, w przypadku utrzymywania takiego stanu rzeczy mogłoby się okazać, że zarówno inwestycje poczynione przez Sferię w najbliższych latach, jak nakłady inwestycyjne związane z budową systemu GSM-R byłyby dużo wyższe".

Resort cyfryzcaji tłumaczy m.in., że dotychczasowe zasoby częstotliwości wyznaczone na potrzeby systemów GSM-R są niewystarczające, w związku z tym Komisja Europejska planuje rozszerzenie zasobów częstotliwościowych dla tego systemu. Wówczas pojawi się bardzo poważny problem, ponieważ zakresy częstotliwości Sferii i GSM-R będą się w części pokrywały i w takiej sytuacji nie będzie możliwości równoczesnej pracy obu systemów bez groźby ich wzajemnego zakłócania się.

Dodatkowo wnajbliższym czasie spodziewane jest wydanie przez UE regulacji w sprawie przeznaczenia zakresu 821-832 MHz dla systemów tzw. PMSE (Programme Making Special Events), wykorzystywanych w procesie produkcji filmów, programów radiowych i telewizyjnych a także podczas imprez masowych realizowanych na żywo (np. mikrofony bezprzewodowe, kamery bezprzewodowe, itp.). Jest bardzo prawdopodobne, że regulacje te zobowiążą państwa członkowskie do przeznaczenia wspomnianego zakresu dla PMSE na zasadzie wyłączności (t.j. bez możliwości wykorzystania go przez inne systemy). Jeden z podzakresów Sferii (824,4-829,44 MHz) znajduje się dokładnie w środku zakresu przewidzianego dla PMSE i w tej sytuacji pojawi się realna groźba konieczności cofnięcia rezerwacji Sferii.

I wreszczie do końca roku 2013 planowane jest przeprowadzenie w Polsce aukcji na częstotliwości z zakresu tzw. dywidendy cyfrowej. W podzakresie 791-821 MHz będą nadawały stacje bazowe systemów szerokopasmowych korzystających z zasobów dywidendy cyfrowej (np. LTE), natomiast w podzakresie 824,4-829,44 MHz pracują odbiorniki stacji bazowych Sferii. Wystąpi wówczas analogiczne zagrożenie, jak w przypadku systemu GSM-R, przy czym tym razem stacje Sferii będą narażone na poważne zakłócenia pochodzące od stacji bazowych systemu LTE.

Jak przekonuje MAC te wszystkie argmenty zadecydowały, że w tej systucji ugoda ze Sferią była opytmalnym rozwiązniem. "Rekompensata przyznana Sferii w ramach ugody nie zakłóci normalnego funkcjonowania rynku telekomunikacyjnego w Polsce, gdyż w wyniku zmiany rezerwacji Sferia uzyska 1/6 część pasma, które będzie przedmiotem aukcji lub przetargu na pozostałe częstotliwości z pasma 800 MHz. Zakończenie sporu i przeniesienie Sferii w ten zakres częstotliwości wyeliminuje kilka bardzo istotnych problemów z punktu widzenia zarówno Skarbu Państwa (w wymiarze materialnym i wymiarze rozwoju systemu bezpieczeństwa na kolei), jak i przedsiębiorców, którzy przy istniejących zakłóceniach nie mogliby pewnie prowadzić działalności gospodarczej" - napisało Ministerstwo Administracji i Cyfryzajci w komunikacie.

Pierwotnie Urząd Komunikacji Elektronicznej zamierzał rozdysponować 6 bloków (po 5 MHz każdy) i oczekiwał z aukcji, w której wystartować mają operatorzy, nie mniej niż 1,4 mld zł. W ogłoszeniu aukcji, przewidzianym na ten rok, przeszkadzał m.in.spór prawny, który wytoczyła polskiemu rządowi Sferia i jej właściciele.
Z ugody rządu ze Sferią niekoniecznie jednak zadowleni są operatorzy, ktory planowali wystartować w aukcji organizowanej przez UKE.
– Ugoda ma zdecydowanie negatywny wpływ na rozwój usług szerokopasmowego Internetu dla społeczeństwa polskiego – mówi w wypowiedzi dla dziennika Rzeczpopsolita Cezary Albrecht, dyrektor ds. strategii i spraw regulacyjnych w polskim T-Mobile. Wedlug niego przyznanie Sferii, poza aukcją, jednego z 6 bloków z zakresu dywidendy cyfrowej 800 MHz eliminuje możliwość budowy udoskonalonej sieci przez przynajmniej jednego z trzech operatorów telekomunikacyjnych i może skutkować znacznie mniejszym wpływem do budżetu państwa z aukcji. Uważa, że możliwy jest taki scenariusz: – Ponieważ jedynie dwa bloki po 5 MHz stanowią sensowny zasób, w aukcji pozostanie 5 MHz, na których nie da się stworzyć konkurencyjnej usługi dla klientów. Przypuszczam, że cena za ten mniej atrakcyjny blok będzie stosunkowo niska. Pochylą się więc po niego mniejsze podmioty, które już dziś współpracują ze Sferią – prognozuje.
O ugodzie specpytcznie wypowiada się się też Play. – Jesteśmy sceptyczni, co do zapewnień MAiC, że porozumienie to nie będzie miało negatywnych skutków dla rynku telekomunikacyjnego ze względu na rzekome zobowiązanie Sferii i jej inwestorów do powstrzymania się od udziału w aukcji. Zapewnienie to – w tej chwili – nie ma jakiejkolwiek wartości ze względu na nieujawnienie tożsamości tych inwestorów oraz ich ewentualnych powiązań z innymi uczestnikami polskiego rynku telekomunikacyjnego – mówi Rzeczpospolitej Jacek Niewęgłowski, członek zarządu P4, operatora sieci Play. – Wobec ogromnej ilości niejasności otaczających to porozumienie jesteśmy zmuszeni przyjąć stanowisko, że problem licencji Sferii, który od lat bulwersuje polskich przedsiębiorców telekomunikacyjnych, zdecydowano się rozwiązać kosztem pozostałych uczestników rynku – dodał.

Opracował Marek Jaślan,

Źródła: Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji, Rzeczpospolita

Zdjęcie: Pavel Ignatov / Photogenica

, wydruk, pdf , Prześlij znajomym

ugoda, 800 Mhz, częstotliwości, UKE, mac, Sferia

Aby dodawać komentarze musisz się zalogować.

Komentarze

Brak komentarzy

Wyślij autorowi swoje uwagi

Treść uwag:

przeczytaj_tresc_ponownie